چکیده جلسه اول دوره جامع آموزش مجازی، بیع و خیارات؛ سیر مبانی تا آثار
✅در این جلسه، طرح مبانی و مبادی دوره با طرح مباحث ذیل عنوان گردید:
۱. اهمیت و جایگاه مسئله
۲. تفاوت تحقیق علمی در عبادات با معاملات
۳. رابطه بین عقل و شرع:
عقل مقابل شرع نیست؛ بلکه در مقابل نقل است.
نقل شامل: کتاب سنت و اجماع می شود.
عقل منبعی دیگر در کنار و در عرض نقل است.
پس یک حکم فقهی یا از طریق نقل بدست می آید یا از منبع عقل.
۴. رابطه عقل و جهل:
جهل؛ در مقابل علم به معنای لغوی است اما در اصطلاح دینی، جهل ضد عقل است.
بنابراین، ممکن است عالمی جاهل باشد؛ چون قوه عاقله آن است که به درک حقایق نائل می شود.
در مقابل، جهل، ادراک کننده موهومات است. از این رو، انسان ممکن است عالم باشد ولی جاهل؛ چون به موهومات متوسل می شود.
۵. تفاوت عرف و علم در تبیین مفهوم بیع:
فقه و حقوق مبانی ابتدایی عرفی را به عنوان مواد خام اولیه دریافت می کند و آن را می سازد؛ همانند یک داروساز که عصاره گیاهان را می گیرد و با آن داروی معالج تولید می کند.
فقیه و حقوقدان سرمایه اولیه را از عرف می گیرد و آن را بازسازی و سپس اصطلاحات حقوقی را باتوجه به منابعی که در اختیار دارد، می سازد.
۶. تفقه یا شهود عقلی:
برای آن که دریافت اولیه عرفی در دستگاه تحلیلی و استدلالی بارور شود و به تولید علم برسد دو چیز لازم است:
اول؛ مقدمات علمی: مطالعه و تسلط بر منابع و مبانی علمی
دوم؛ شهود عقلی:
شهود عقلی به معنای درک مبنا و چرایی مسئله است.
برای شهود عقلی قوه قدسی نیاز است.
این موهبت (درک مبنا و راز علم)، به کسانی داده می شود که دارای طینت پاک، صفای باطن، نفس سلیم و ضمیر روشن باشند و در یک کلمه به صفت انسانیت متصف گردند.
